Llongau a Chapteiniaid

Ni ydy Capteiniaid ac Is-Gapteiniaid y Llongau am 2025-2026. Rydan ni i gyd yn ddisgyblion blwyddyn 6 ac wedi cael ein hethol gan staff yr ysgol. Ein prif waith ydy bod yn esiampl wych i blant yr ysgol o sut i ymddwyn a chymryd rhan yn gyfrifol ym mywyd a gwaith bob dydd yr ysgol. Ni sydd yn cynrychiol’r ysgol mewn ambell i ddigwyddiad cymunedol. Ni sydd hefyd yn arwain rhan o’r Gwasanaeth Gwobrwyo Gwener. Mae cael bod yn gapten neu’n is-gapten yn Ysgol Kingsland yn anrhydedd mawr i ni.

Y System Dai

Dyrennir 'Llong' ddychmygol i'r disgyblion sy'n dod yn dŷ, neu'n dîm iddynt, am hyd eu hamser gyda ni yn Kingsland. Mae'r pedair llong, Anglia, Cambria, Hibernia, a Scotia, yn meithrin ethos tîm drwy gydweithredu. Mae athrawon yn defnyddio'r Llongau i annog ymddygiad da a pherfformiad yn y dosbarth, ac mae'r wythnos yn dod i ben mewn seremoni wobrwyo sy'n cydnabod ymdrech dda, ymddygiad, moesau, presenoldeb, a chyflawniadau. Arweinir y Llongau gan Gapteiniaid ac Is-gapteiniaid o Flwyddyn 6.

Mae’r system longau yn weithredol yn yr ysgol ers 2009. Dyma’r canlyniadau ar gyfer bob blwyddyn ers hynny:

Blwyddyn 2009
Llong Buddugol - Anglia
Cyfenw’r Capten - Wright

Blwyddyn 2010
Llong Buddugol - Hibernia
Cyfenw’r Capten - Thomas

Blwyddyn 2011
Llong Buddugol - Hibernia
Cyfenw’r Capten - Childes

Blwyddyn 2012
Llong Buddugol - Scotia
Cyfenw’r Capten - Hetherington

Blwyddyn 2013
Llong Buddugol - Hibernia
Cyfenw’r Capten - Brugts

Blwyddyn 2014
Llong Buddugol - Cambria
Cyfenw’r Capten - Mitchell

Blwyddyn 2015
Llong Buddugol - Scotia
Cyfenw’r Capten - Williams

Blwyddyn 2016
Llong Buddugol - Scotia
Cyfenw’r Capten - Roberts

Blwyddyn 2017
Llong Buddugol - Scotia
Cyfenw’r Capten - Williams

Blwyddyn 2018
Llong Buddugol - Cambria
Cyfenw’r Capten - McMullan

Blwyddyn 2019
Llong Buddugol - Scotia
Cyfenw’r Capten - Davies

Blwyddyn 2020
Llong Buddugol - Hibernia
Cyfenw’r Capten - Williams

Blwyddyn 2021
Llong Buddugol - Cambria
Cyfenw’r Capten - Williams

Blwyddyn 2022
Llong Buddugol - Cambria
Cyfenw’r Capten - Moore

Blwyddyn 2023
Llong Buddugol - I'w Gadarnhau
Cyfenw’r Capten - I'w Gadarnhau

Blwyddyn 2024
Llong Buddugol - Anglia
Cyfenw’r Capten - Williams

Pam llongau?

Mae Caergybi yn dref porthladd hanesyddol. Mae Cambria, Anglia, Hibernia a Scotia yn longau a chanddynt gysylltiad ȃ’r dref.

Llongau Caergybi – Cambria, Anglia, Hibernia a Scotia

Chwaraeodd y llongau Cambria, Anglia, Hibernia a Scotia ran bwysig yng nghludiant a hanes porthladd Caergybi. Adeiladwyd y llongau cyntaf gyda’r enwau hyn yn 1847–1848. Yn ddiweddarach, adeiladwyd pedair llong newydd gyda’r un enwau rhwng 1897 a 1902 gan y London and North Western Railway (LNWR), a weithredai’r rheilffordd o Euston i Gaergybi a’r gwasanaeth fferi i Iwerddon.

Y llongau o 1897–1902 sydd â’r cysylltiad agosaf â Ysgol Kingsland, gan eu bod yn weithredol yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf. Collwyd dwy ohonynt — Anglia a Hibernia — oherwydd gweithredoedd y gelyn. Coffeir morwyr o Gaergybi a gollwyd ar y llongau hyn ar Gofeb y Cenotaff yn y dref.

Yn y blynyddoedd dilynol parhaodd llongau mwy diweddar o’r un enw i wasanaethu hyd at 1975–76, gan gadw Caergybi’n gyswllt hanfodol rhwng Cymru ac Iwerddon.

CAMBRIA

Adeiladwyd Cambria yn 1897 ar gyfer y daith Caergybi–Dulyn. Yn ystod y Rhyfel Byd Cyntaf bu’n llong ysbyty. Fe’i  hailenwid yn Arvonia a’i sgrapio yn 1925.

ANGLIA

Adeiladwyd Anglia yn 1900 ac fe wasanaethodd ar y daith Caergybi–Dulyn. Cafodd ei thrawsnewid yn llong ysbyty yn ystod y rhyfel ond suddodd yn drasig yn 1915 ar ôl taro mwynglawdd.

HIBERNIA

Cafodd Hibernia (adeiladwyd 1900) ei rheoli gan y Llynges yn ystod y rhyfel a’i hailenwi’n HMS Tara. Cafodd ei tharo gan dorpido a suddo yn 1915.

SCOTIA

Adeiladwyd Scotia yn 1902 ac fe fu’n gwasanaethu rhwng Caergybi a Dulyn. Goroesodd y rhyfel. Fe’i hailenwyd yn Menevia yn 1920 cyn cael ei sgrapio yn 1928.

Etifeddiaeth forwrol Caergybi

Gwnaeth y llongau hyn gadw Caergybi’n un o borthladdoedd pwysicaf yn cysylltu Cymru ac Iwerddon. Mae eu straeon — yn enwedig colledion y rhyfel — yn rhan bwysig o dreftadaeth y dref.

Llongau Rheilffordd Caergybi mewn Rhyfel (PDF)